Google Chrome Uzantılarını Seçerek Devre Dışı Bırakmak
Kısa cevap: Chrome'un adres çubuğuna chrome://extensions yazın, kullanmadığınız her uzantının sağ alt köşesindeki anahtarı kapatın. Silmeye gerek yok; kapatılan uzantı bellekten düşer, ayarları durur ve ihtiyaç duyduğunuzda tek tıkla geri döner. Beş-altı uzantıyı kapatmak bile sekme açma hızında ve RAM kullanımında hissedilir bir fark yaratır.
Uzantılar tarayıcıyı gerçekten yavaşlatır mı?
Evet, ama hepsi aynı ölçüde değil. Bir uzantı yüklendiğinde Chrome onun için ayrı bir işlem başlatabilir. Bu işlem, siz o uzantıyı hiç kullanmasanız bile arka planda çalışır, bellek tutar ve bazı durumlarda açtığınız her sayfaya kod enjekte eder.
Asıl yük şu üç davranıştan gelir:
- Her sayfada çalışanlar: Reklam engelleyiciler, çeviri araçları, kupon bulucular. Sayfa yüklenmeden önce devreye girip içeriği tararlar.
- Sürekli arka planda bekleyenler: Bulut not defterleri, fiyat takipçileri, sosyal medya bildirim araçları. Tarayıcı açık olduğu sürece sunucuyla konuşurlar.
- Uykuya geçmeyenler: Eski mimariyle yazılmış, kalıcı arka plan sayfası kullanan uzantılar.
Buna karşılık yalnızca siz simgesine tıklayınca çalışan bir ekran görüntüsü aracı ya da renk seçici, pratikte sıfıra yakın yük getirir.
Hangi uzantının yük bindirdiğini nasıl bulurum?
Tahmin yürütmek yerine ölçün. Chrome'un kendi görev yöneticisi bu iş için yeterli.
- Chrome açıkken Shift + Esc tuşlarına basın. (Mac'te menüden Pencere > Görev Yöneticisi.)
- Açılan listede sekmelerin yanında "Uzantı:" ile başlayan satırları göreceksiniz.
- Bellek Ayak İzi ve CPU sütun başlıklarına tıklayarak büyükten küçüğe sıralayın.
- Hiçbir şey yapmadığınız halde CPU'da sürekli sıfırın üstünde duran veya yüzlerce MB tutan satırları not alın.
Bir uzantının hangisi olduğunu isminden çıkaramıyorsanız, uzantılar sayfasında tek tek kapatıp görev yöneticisindeki satırın kaybolduğunu izleyebilirsiniz.
Devre dışı bırakmak mı, kaldırmak mı?
Karar vermeyi kolaylaştıran basit bir ayrım var:
| Durum | Yapılacak |
|---|---|
| Ayda bir kullanıyorum | Devre dışı bırak, gerektiğinde aç |
| Ne işe yaradığını hatırlamıyorum | Önce kapat, iki hafta bekle, aramadıysan kaldır |
| Nasıl yüklendiğini bilmiyorum | Doğrudan kaldır |
| Kayıtlı verisi var (notlar, listeler) | Devre dışı bırak, silme |
| Aynı işi yapan iki uzantı var | Birini kaldır |
Devre dışı bırakılan uzantı yerel verisini korur. Kaldırdığınızda ise çoğu uzantı ayarlarını da siler; hesapla senkronize edilmiyorsa geri getiremezsiniz.
Silmeden hızlanmanın yolu: site erişimini kısıtlamak
Chrome uzantı yönetimi denince akla sadece aç/kapa gelir, oysa daha ince bir ayar var. Uzantılar sayfasında bir uzantının Ayrıntılar düğmesine bastığınızda "Site erişimi" bölümünü görürsünüz. Üç seçenek sunulur:
- Tıklandığında: Uzantı yalnızca siz simgesine bastığınızda o sayfada çalışır. En hafif seçenek.
- Belirli sitelerde: Örneğin bir alışveriş fiyat takipçisini sadece kullandığınız üç mağazaya kilitleyebilirsiniz.
- Tüm sitelerde: Varsayılan ve en yüklü olan.
Reklam engelleyici gibi gerçekten her yerde çalışması gereken araçlar dışında çoğu uzantıyı "tıklandığında" moduna almak, silmeden ciddi bir rahatlama sağlar. Aynı zamanda uzantının gezinme geçmişinizi görmesini de sınırlar.
Adım adım temizlik
- Adres çubuğuna chrome://extensions yazıp Enter'a basın.
- Sağ üstteki Geliştirici modu anahtarını açın; böylece uzantı kimlikleri ve ayrıntılar görünür.
- Listeyi baştan sona okuyun. Tanımadığınız her uzantının adını bir arama motorunda aratın.
- Kullanmadıklarınızın anahtarını kapatın. Tereddüt ettiklerinizi de kapatın; geri açmak beş saniye sürer.
- Kalanların her biri için site erişimini daraltın.
- Chrome'u tamamen kapatıp yeniden açın, ardından Shift + Esc ile bellek kullanımını tekrar ölçün.
Bu temizliği yaptıktan sonra sekme alışkanlıklarınızı da gözden geçirmek mantıklı olur; onlarca açık sekme, kapattığınız uzantıların kazandırdığı belleği tek başına yiyip bitirebilir.
Profil ayırma: iki ayrı Chrome gibi çalışmak
Uzantıların bir kısmı sadece iş için, bir kısmı kişisel kullanım için gerekiyorsa hepsini tek profilde tutmayın. Chrome'da sağ üstteki avatar simgesinden Ekle diyerek ikinci bir profil oluşturun. Profiller uzantı listelerini paylaşmaz. İş profilinde yalnızca üç uzantı, kişisel profilde başka üçü bulunur; her ikisi de birbirini yavaşlatmaz.
Benzer bir taktik gizli pencere kullanmaktır. Uzantılar varsayılan olarak gizli modda çalışmaz, dolayısıyla ağır bir sayfayı tamamen uzantısız açmak istediğinizde Ctrl + Shift + N yeterlidir.
Sık sorulan sorular
Devre dışı bıraktığım uzantı verilerimi kaybeder mi?
Hayır. Yerel depolaması olduğu gibi kalır, yeniden açtığınızda kaldığı yerden devam eder. Veri kaybı riski yalnızca k